6 december 2019 | 20:00 – 7 december 2019 | 16:15

De Nursing Experience bestaat uit twee bruisende dagen speciaal voor verpleegkundigen, met ruim 50 sessies, een interactieve beursvloer, een skillslab, goodies, gadgets, accreditatie en smakelijke catering! Doe nieuwe inzichten op, geef je kennis een opfrisser of wissel van gedachten met collega’s. Hét event van het jaar voor verpleegkundigen.

Uit een aanbod van wel 50 verschillende sessies stel je zelf je programma samen of je verkent de interactieve beursvloer. Daar vind je de nieuwste ontwikkelingen, technieken en producten op het gebied van verpleegkunde.

Sociale steun

Ik doorloop wat vragen. Op de vraag of ze genoeg ondersteuning heeft, reageert ze fel. ‘Mijn broertje, dat is een nakomertje, als die eens normaal zou doen tegen mij. Hij heeft me verrot gescholden en me voor alles uitgemaakt. Daar lusten de honden geen brood van. Daar ben ik het meest door gekwetst. Hij verwijt me hoe ik leef na het overlijden van mijn man een paar maanden geleden. In een paar weken tijd was hij dood, hij had alvleesklierkanker. Je verwacht van je familie dat ze je ondersteunen, maar hij niet hoor. Mijn moeder is een lieverd. Tja mam, ik vind het niet fijn dat je dit moet horen, want jij kunt er ook niks aan doen, maar het is zo. Het vertrouwen ben ik verloren.  Wat is de zin van alles nog? Nou dan ga ik maar dood, dat is ook niet zo erg. Wel voor mijn twee jongens natuurlijk. Ach, we waren zo’n hecht gezin, maar alles is kapot.’

Allerlei emoties komen los. Ze huilt. Haar moeder is ook in tranen en schuift de doos met tissues door. Zij houdt wijselijk haar mond. Het verhaal gaat verder. ‘Ik woon alleen. Mijn kinderen wonen op zichzelf, maar zijn er wel voor me. Zij vinden mijn manier van leven wel oké. Ik heb veel vrienden van wie ik steun krijg en ik heb een afspraak bij een psycholoog hier in het ziekenhuis. Slapen lukt alleen met cannabis. Ik ben net weer aan het werk en vlieg van hot naar her, want ik zoek afleiding. Dat komt ook door mijn adhd. En nu dit melanoom weer. Ik voorvoel ellende. Dat is soms echt niet fijn hoor. Bij mijn man had ik ook al zo’n voorgevoel dat het mis was; ik dacht dat ik hem voor de zomer zou verliezen. Ook dat kwam uit. Ik weet dat ik mezelf verwaarloos. Koken deed mijn man altijd. Nu zou ik het zelf moeten doen, maar ik kan me er niet toe zetten om alleen te eten.’

Het leven na kanker

‘Ik besef nu pas wat het is als je kanker hebt en wat het met je doet’, gaat ze verder. ‘Ik was me daar bij mijn man niet zo van bewust. Heb ik me wel genoeg gerealiseerd wat het met hem deed? Er vallen meer mensen om me heen weg. Twee mensen die ook melanomen hadden.’ Ze heeft steun gehad aan de folder Leven na kanker en wil anders gaan leven na dit alles. Beter voor zichzelf zorgen, vertelt ze. ‘Maar waar moet ik het vertrouwen vandaan halen? Ik weet dat ik de regie niet meer heb en dat ik de controle moet loslaten, maar dat is zo moeilijk.’ Het is even stil. ‘Loslaten is soms niet het goede woord mevrouw’, zeg ik ten slotte. ‘In plaats daarvan zeg ik altijd: anders vasthouden.’

Bij het verlaten van de kamer aarzelt ze. Ze houdt mijn hand wat langer vast en zegt: ‘Anders vasthouden, dat onthoud ik. Het klinkt zoveel beter!’

‘Vechten tegen de realiteit verlies je altijd’ – met andere woorden: het heeft geen zin om je druk te maken over dingen waar je geen invloed op hebt.

Kiezen voor de zorg

‘Rond mijn zestiende wist ik echt niet wat ik wilde worden. Na heel veel dingen weggestreept te hebben bleef de zorg nog over als optie. Ik wist toen niet echt goed waar ik voor koos, maar had al snel door dat het een goede keuze was. Dat heb ik ook zeker te danken aan mijn moeder, zij heeft me gestimuleerd om de zorg in te gaan. Ik werk nu alweer twintig jaar op dezelfde afdeling: mediumcare neurologie/neurochirurgie van het UMCU. Op onze mediumcare is er plaats voor acht patiënten. De patiënten die ik verzorg op de mediumcare zijn vaak instabiel, zorgzwaar en hoogcomplex. Hersenbloedingen, herseninfarcten, hersentumoren, (neuro)trauma’s, epilepsie, dwarsleasie zijn voorbeelden van ziektebeelden die we vaak tegenkomen. Hoe hoogcomplex de zorg ook is die ik verleen aan patiënten, toch krijg ik de meeste energie en voldoening van de persoonlijke verzorging. Zodat familieleden door alle slangetjes, draadjes en apparatuur heen hun geliefde blijven zien. Ik vind het belangrijk om zo snel mogelijk de patiënt hun eigen kleding weer aan te trekken. Eigen kleding, eigen toiletspullen, eigen luchtje op: alles om patiënten zichzelf weer een beetje mens te laten voelen. Het mooiste aan werken in de zorg vind ik dat geen dag hetzelfde is en je altijd met mensen werkt. Minder mooi is dat het lichamelijk zwaar is en je ook vaak nachtdiensten werkt.’

Waar moeten we naartoe in de zorgsector?

‘De zorgorganisatie van de toekomst zal in mijn dromen meer geleid worden van binnenuit in plaats van van buitenaf. Dus minder bemoeienissen van zorgverzekeraars en meer gestuurd door gedreven, betrokken en kundige mensen. Ook hoop ik dat verpleegkundigen veel meer zullen doordringen in bestuursfuncties. Als het gaat over het terugdringen van curatieve zorg en de focus op preventie zie ik zeker een taak weggelegd voor verpleegkundige specialisten. Zij hebben vaak iets meer tijd per patiënt die ze zien op de poli. Daardoor kunnen ze beter inspelen op eventuele problemen. Aan het verlagen van de kosten zou minder bureaucratie bijdragen, maar ook minder verspilling van spullen! Als je ziet wat er bij ons op de afdeling weggegooid wordt dan schrik je…’

‘Twee jaar geleden schreef ik een blog met de titel ‘Waarom verpleegkundigen zo veel achter de computer zitten’, die werd heel goed opgepikt door social media. Een jaar later deed ik mee met Hacking Health waar ik het probleem Registratielast aan de orde stelde in het UMCU. In de jury zat een lid van de Raad van bestuur en zij beloofde dat het verminderen van registratielast hoog op de agenda zou komen te staan in 2018. Intussen wordt er binnen het UMCU hard gewerkt om de registratielast aan te pakken. Er is een projectgroep Zinvolle registratie in het leven geroepen en er wordt nu zelfs landelijk overlegd tussen verschillende ziekenhuizen om van elkaar te leren. Alhoewel ik goed begrijp dat het belangrijk is om goede wet- en regelgeving te hebben, merk ik ook dat we hier in Nederland wat doorslaan naar het Amerikaans systeem van “alles dicht willen timmeren” om bij voorbaat al sterk te staan bij een eventuele rechtszaak. Vooral de plicht om een goede verslaglegging te hebben is er zo eentje. Ik zou, in het kader van het terugdringen van registratielast, dolgraag alle overbodige, overdreven checklisten, vinkjes en scorelijsten de prullenbak in doen.’

Uitdagingen en dromen

‘Door vraag en aanbod beter op elkaar te laten aansluiten valt ook nog veel winst te behalen. Neem bijvoorbeeld de verpleeghuiszorg: in de toekomst zullen er veel meer ouderen langer intensieve zorg nodig hebben. Alleen als er genoeg opgeleide verzorgenden en verpleegkundigen zijn om die taken goed te doen, kun je kwaliteit leveren. Technologie, innovaties, e-health, allemaal heel mooi en zeker ook een verrijking voor ons vak, maar verplegen en verzorgen is allereerst mensenwerk. Ik verwacht dat de zorgrobot in de toekomst misschien wel ingeburgerd raakt. Maar of ik, als ik straks oud en grijs ben en in een verpleeghuis woon, blij zal worden van een robot die me naar het toilet brengt? Ik denk het niet.’

‘We hebben al jaren te kampen met personeelstekorten en financiële tekorten. Dus de grootste uitdaging voor ons is eigenlijk om gemotiveerd blijven! Door het samenvoegen van verschillende zorglijnen binnen neurologie werken we naar een gezondere toekomst toe. Bij deze reorganisatie hoort ook een verbouwing waarbij twee mediumcare afdelingen bij elkaar worden gebracht. Momenteel zijn we al samengevoegd, maar in een naar verhouding veel te kleine en verouderde ruimte. We kijken allemaal uit naar een splinternieuwe mediumcare. Waarschijnlijk is het een kwestie van een lange adem en proberen de motivatie vast te houden.’

‘Ooit zou ik op onze neurologie-afdeling heel graag een ruimte willen hebben om te oefenen en trainen met de patiënten. Het is voor de revalidatie van neurologiepatiënten van groot belang om zo snel mogelijk te beginnen met oefenen en revalideren. In mijn dromen zie ik een grote ruimte waarin patiënten bijvoorbeeld op grote schermen en met 3D-beeld hun been- en armfuncties kunnen trainen.’

Ik hoop dat medewerkers zich in de toekomst sneller aangesproken voelen en zich verantwoordelijk (gaan) voelen voor hun eigen ontwikkeling. Vroeger werden er bijvoorbeeld cursussen of lesdagen georganiseerd en daar werd je toe ‘verplicht’ door je werkgever. Nog altijd zijn er verplichte cursussen, maar op de hoogte blijven van veranderingen in je vak is ook een eigen verantwoordelijkheid. Het is trouwens ook veel leuker en leerzamer om vanuit eigen interesse een cursus of scholing te doen.’

Welk advies geef je de minister en de Secretaris-Generaal van VWS?

‘Blijf vooral in nauw contact staan met jullie doelgroepen. Luister goed naar verpleegkundigen en neem hun mening serieus…En volg mij op twitter! ;)’

Dit inspireert Barbara

Ik luister graag naar verschillende TEDtalks, sprekers of podcasts. Een favoriet van mij is Percy Tienhooven. Percy volg ik al een tijdje via social media (nu voornamelijk youtube). Hij is geboren met een handicap door een syndroom en ondervindt daar dagelijks hinder van. Toch ken ik geen positiever persoon dan Percy. Zijn positiviteit, instelling en levenslust werken op mij altijd heel inspirerend.

‘Kan mijn vader nog wat doen voor de operatie, zodat hij in goede conditie is?’ Vraagt de zoon. Goed eten, drinken en bewegen, adviseer ik. Maar dat eerste lukt juist niet, reageert meneer. ‘Ik krijg geen hap door mijn keel en via de diëtiste krijg ik al drinkvoeding. Ik ben de laatste weken weer vier kilo afgevallen en weeg nog maar 61 kilo. Het is de stress. Het blijft in mijn keel steken.’ De zoon reageert direct. ‘Dan moet je stoppen met roken. Dáár verlies je juist de eetlust van.’ Meneer rolt met zijn ogen en zucht. Zijn zoon gaat verder. ‘Natuurlijk begrijp ik dat je een brok in je keel kunt hebben, maar je rookt gewoon veel te veel.’ Zijn vader draait met een ruk zijn hoofd om en kijkt hem geagiteerd aan. ‘Ik draai er niet omheen, ik rook 10 joints op een dag. Die heb ik nodig voor de pijn en om rustig te worden. Maar jij snapt dat niet. Jij staat niet in mijn schoenen. Hou toch eens op met dat gezeur. Het roken helpt mij, is dat niet genoeg?’

Er hangt een erg gespannen sfeer in de kamer en ik probeer het vuurtje wat te doven. ‘Uw zoon heeft het beste met u voor meneer. Hij houdt van u en is bezorgd’ zeg ik. ‘Dat kan wel zijn, maar de hele dag dat gezeik over dat roken door hem en zijn moeder. Mijn zoon voelt niet wat ik voel’, is het koppige antwoord. ’Je kunt toch proberen te minderen en kijken hoe het eten dan gaat?’ probeert zoonlief nog eens. De vader wendt zijn hoofd af. Er valt een stilte. De zoon schuift zijn stoel naar achter, staat op en loopt met een ‘Zoek het maar uit’ de deur uit. Ik leg een hand op meneer zijn arm. ‘Uw hele gezin heeft met deze ziekte te maken. Jullie hebben elkaar nu zo hard nodig. Uw zoon is bang om u te verliezen.’ De man begrijpt dat wel, maar het voelt voor hem alsof zijn vrouw en zoon zich tegen hem keren. ‘De hele dag hoor ik, doe dat nu niet, eet nu wat. Ik word er gek van. ‘

Elkaar niet kunnen bereiken. De onmacht van beiden. Ieder in een eigen wereld levend. De twee lijken elkaar niet te willen begrijpen. Ik ben toeschouwer in het geheel. ‘Wat kan ik verder nog betekenen? Uw huisarts bellen, maatschappelijk werk?’, vraag ik. ‘Niets, helemaal niets ‘ is het antwoord. Na het gesprek wijs ik de weg naar de uitgang. Mijn ogen zoeken de zoon op de gang, maar er is niemand te zien. Ik stel voor om de zoon even te bellen, ‘Ik niet‘ zegt hij, ’ik kom wel thuis.’ Ik zwijg. Vader en zoon spreken elkaars taal niet.

Daarnaast ligt (nou ja, eigenlijk zit hij rechtop in bed) een man van 82 jaar. Hij is gisteravond opgenomen. Een herseninfarct. Aanvankelijk was hij aan de rechterkant van zijn lichaam compleet verlamd, maar na de trombolysebehandeling kon hij zijn rechterarm en -been tóch weer wat bewegen. Hij heeft nu vooral nog last van afasie: hij begrijpt wel wat er tegen hem wordt gezegd, maar kan zelf geen volzinnen maken. Met veel geduld en wat hulp kan hij toch duidelijk maken wat hij wil. Hij lacht vriendelijk als je hem komt helpen. De dokter is net nog bij hem geweest om te vertellen dat de behandeling zo te zien redelijk effectief is geweest, dat meneer de komende tijd hard zal moeten werken aan zijn revalidatie en dat de kans groot is dat de conditie nog vooruitgaat.

Naast het bed van de vrouw van 55 jaar zit haar echtgenoot. Hij houdt haar hand vast en aait over haar wang. Omdat de vrouw al een paar weken bij ons ligt, kent de verpleging haar man ook goed. Met een niet-aflatende energie en optimisme komt hij elke dag twee keer naar zijn vrouw en praat haar (en zichzelf) moed in. ‘Vecht ervoor liefje! Het komt hoe dan ook goed!’ Al vele moeilijke gesprekken heeft hij gehad met de behandelende artsen. Zij zijn ook niet erg hoopvol over de uitkomst. Toch doen we allemaal onze uiterste best en hopen op een wonder.

‘Het komt goed, houd vol’ zeggen tegen iemand die de strijd al heeft verloren (in de ogen van het behandelend team) voelt vreemd.

Je ziet het natuurlijk heel vaak: familie van ernstig zieke patiënten die hoe dan ook de moed erin houden. Bijna tegen beter weten in. Voor ons als verpleegkundigen is het soms lastig om te onderscheiden of familie gewoonweg veel hoop heeft op beterschap (en toch realistisch zijn) of dat familie de ogen sluit voor de werkelijkheid en niet willen inzien dat de toestand erg zorgwekkend is. Als de echtgenoot van bovengenoemde patiënt tegen zijn vrouw zegt dat het goedkomt en dat ze moet volhouden, dan voel ik als verpleegkundige met hem mee en snap ik helemaal waarom hij dat zegt. Ik ken echter ook voorbeelden van ernstig zieke patiënten, waarbij de arts aan de familie heeft aangegeven niets meer te kunnen doen en de patiënt binnenkort zelfs zal overlijden, waar de familie dezelfde woorden uitspreekt. ‘Het komt goed, houd vol’ zeggen tegen iemand die de strijd al heeft verloren (in de ogen van het behandelend team) voelt vreemd.

Waar zit het verschil dan? Mogen familieleden dan geen hoop meer hebben? Natuurlijk wel. Ik denk dat verpleegkundigen vooral realistisch willen zijn. Het is onze taak om familie goed te informeren: eerlijk te zijn, duidelijk te zijn. Soms moet je familieleden een beetje opbeuren en de lichtpuntjes laten zien, zonder valse hoop te geven. Maar je moet soms ook over-enthousiasme wat helpen relativeren. Een goed voorbeeld daarvan is dat familieleden van patiënten die zwaar hersenletsel hebben en in coma liggen, élke onwillekeurige trilling van spieren zien als ‘het komt weer goed’ en uiterst blij de hele familie gaan bellen met het goede nieuws. Jeetje, wat voel ik me dan een party pooper. Daarom is blíjven uitleggen, telkens de familie informeren, heel belangrijk.

Het niet op één lijn zitten, zorgt voor enorme communicatiestoornissen. Familie heeft recht op goede informatie. Daar zijn we het allemaal over eens. En toch blijkt het lastig in de praktijk. Je hebt te maken met alle soorten vormen van emoties, met verschillende culturen en gebruiken, met diverse levensovertuigingen, met mensen uit alle lagen van de bevolking. Kortom, je moet als verpleegkundige een kameleon zijn. Je moet je aanpassen aan de mensen die je tegenover je hebt. Je moet dat als van nature aanvoelen. En bij sommige mensen moet je óverduidelijk zijn: ‘Nee, dat heb ik gisteren ook al uitgelegd: je mág je moeder niets te drinken geven want ze verslikt zich, en dan krijgt ze een longontsteking en dan gaat ze misschien dood.’ Ik zou het niet in mijn hoofd halen om dit op deze manier tegen iedereen te zeggen. Maar soms is dit de enige taal die ze verstaan.

Het niet op één lijn zitten, zorgt voor enorme communicatiestoornissen. Familie heeft recht op goede informatie. Daar zijn we het allemaal over eens. En toch blijkt het lastig in de praktijk.

Nog steeds zit ik achter de balie en zie de twee patiënten voor mij liggen. De vrouwelijke patiënt wordt weer liefdevol en hoopgevend toegesproken door haar echtgenoot. Voordat hij naar haar toe was gelopen kwam hij nog even bij mij langs en we bespraken de instabiele toestand van zijn vrouw. Hij sprak zijn zorgen naar mij uit en ik naar hem. Vervolgens rechtte hij zijn schouders, zuchtte diep, gaf mij een schouderklopje en liep naar zijn vrouw. Dan zie ik dat de echtgenote, de zoon en schoondochter van de oudere man met het herseninfarct binnen komen lopen. Ze zien hem half rechtop in bed zitten en duiken bijna letterlijk bovenop hem. De zoon begint hartverscheurend te huilen en roept luid over de hele zaal: ‘Oooh papa, je was de liefste vader die ik me kon wensen! Het is goed zo! Ga maar! Wij weten dat je dit nooit zo hebt gewild. We gaan zo met de dokter praten en het komt goed hoor. We laten je zo niet lijden.’ Mijn mond viel open en mijn wenkbrauwen rezen omhoog van verbazing. Met het zinnetje ‘het komt goed hoor‘ werd mijn nieuwsgierigheid gewekt. Deze man bedoelde waarschijnlijk compleet het tegenovergestelde van wat de echtgenoot van de vrouwelijke patiënt ermee bedoelde.

Ik probeerde mijn persoonlijke oordeel en mening over dit tafereeltje weg te zetten. Een verpleegkundige is ook maar een mens. Zoals ik vaak doe zette ik mijn oordeel aan de kant en maakte ik plaats voor verwondering. Verwondering zorgt niet voor een verlammende kijk zoals oordelen wel doet. Verwondering roept nieuwe vragen op. En met die vragen kan je aan de slag. Wat lag er achter de emotie van deze zoon? Onwetendheid? Slecht geïnformeerd? Persoonlijke wens? Onmacht? Angst? Bezorgdheid?  Het was in ieder geval duidelijk dat familie en behandelend team (nog) niet op één lijn zaten en dat er snel een gesprek moest komen.

Ik sta op, recht mijn schouders, zucht een keer, geef mezelf in gedachte een schouderklopje en loop richting het bed van de patiënt en zijn emotionele familie. Nog niet wetende, als kameleon zijnde, welke kleur ik moet aannemen…

Mijn late dienst begint rustig. Ik ben de medicatie aan het delen en op kamer 17 is het erg gezellig. Mijn patiënte zit met haar echtgenoot een spelletje te spelen en ik grap of ze wel aan het winnen is, waarop haar echtgenoot lacht en vertelt dat ze altijd wint. ‘Wat een leuk stel’ denk ik. Wanneer het avondeten wordt opgediend, besluit haar echtgenoot even buiten zijn benen te strekken.

Als ik klaar ben met de medicatie gaan mijn collega’s en ik zelf ook even een hapje eten. Op het moment dat ik aanstalten maak om mijn salade uit de koelkast te pakken, gaat mijn pieper. Het is een bel van een patiënt in de categorie ‘frequente beller’. Ik loop er meteen heen. Vlak voor ik de kamer naar binnen ga zie ik vanuit mijn ooghoek in de naastgelegen kamer een andere patiënte puffend op de stoel zitten. Het is de mevrouw die even geleden een spelletje met haar man deed. Ik meld de ‘frequente beller’ dat hij een ogenblikje geduld moet hebben. Nog niet wetend dat dit veel langer gaat duren.

Op de een of andere manier voel ik iets raars in mijn buik. Is dit dan wat ze altijd het ‘niet-pluis-gevoel’ noemen?

Ik loop terug naar de andere kamer en zie haar nog altijd voorover gebogen, puffend op de stoel zitten. Ze wuift het weg en vertelt dat ze dit de hele week al heeft na een bezoek aan het toilet. Het is waarschijnlijk de inspanning geweest zegt ze.

Op de een of andere manier voel ik iets raars in mijn buik. Is dit dan wat ze altijd het niet-pluis-gevoel noemen? Ik probeer wat ademhalingsoefeningen te doen met haar, terwijl ik mijn handen op haar knieën laat rusten. Omdat haar benauwdheid maar niet minder wordt en mijn onderbuik-gevoel mij niet loslaat, besluit ik de saturatie meter te halen. Misschien heeft ze wat extra zuurstof nodig. Ik loop in snel tempo naar de medicijnkamer even verderop om de saturatiemeter te halen.

Een luttele 30 seconde later kom ik terug. Ik zie haar niet meer in de stoel zitten en op het moment dat ik de andere kant op kijk zie ik haar gaspend overdwars op bed liggen. Ze  heeft geen telemetrische bewaking dus een alarm is niet afgegaan. Er flitst van alles door mijn hoofd: wat als de naastgelegen patiënt niet had gebeld? Wat als ik niet op mijn onderbuikgevoel had vertrouwd? Haar echtgenoot die elk moment terug kan komen, mijn hele BLS cursus. En dit allemaal in een fractie van een seconde. Ik luister, voel en kijk tien seconden lang, maar ik hoor eigenlijk meteen dat dit foute boel is.

In een split second druk ik het reanimatiesein in, til ik haar recht op bed, trap op de CPR stand van het bed, haal het kussen onder haar hoofd vandaan en begin met de borstcompressies. ‘Krak’ hoor ik, en denk: doorgaan, dit heb ik geleerd, dit kan gebeuren. De knop gaat om. Mijn collega beademt en een andere collega belt het reanimatiesein. Alles gaat zo snel. Ik zit in een roes. Het lijkt alsof ik meespeel in een film. Ik handel, ik delegeer, ik snauw, ik beveel. Ik wil haar leven redden. Ineens flitst haar echtgenoot door mijn hoofd. ‘Haar man komt zo terug!’ roep ik door de kamer, en ik stuur een collega de gang op om zich over hem te ontfermen.

Het lijkt alsof ik meespeel in een film. Ik handel, ik delegeer, ik snauw, ik beveel. Ik wil haar leven redden.

Enkele seconde later arriveert ook het reanimatieteam. Er wordt gevraagd of iemand het van mij moet overnemen, maar ik voel helemaal niks. Ik voel geen vermoeidheid, geen emoties. Ik zit in mijn cocon en in deze roes kan ik uren doorgaan. Er wordt vanalles gedaan. Onder mij door, over mij heen, langs mij. Iedereen met een eigen specifieke taak. Perfecte samenwerking. Alles loopt gestroomlijnd. Na een tijdje neemt de arts de borstcompressies toch van mij over. En iets later heeft ze weer een hartslag. Ze wordt met spoed naar de IC gereden.

Kort daarna sta ik in de verbandkamer versuft om mij heen te kijken. Er loopt iemand van de hartbewaking langs die mijn versufte blik ziet. Ze vraagt of het met mij gaat. Ik kan mijn tranen niet meer tegen houden. Mijn hele lijf begint te reageren op alle adrenaline die het net te verduren heeft gekregen. Tranen rollen over mijn wangen, mijn armen voelden lood- en loodzwaar, en ik beef van top tot teen. ‘Ik heb een leven gered…’, hoor ik mijzelf zachtjes zeggen. ‘Ik heb gewoon een leven gered.’

Haar man komt de afdeling op lopen na het telefoontje dat hij heeft gekregen en op de afdeling stort hij in. Met tranen in mijn ogen geef ik hem een hele stevige knuffel. Onprofessioneel? Misschien wel ja, maar op dit moment voelt dit als het enige goede wat ik voor hem kan doen. Ik loop met hem mee naar de IC waar zijn vrouw ligt en nadat ik hem sterkte heb gewenst loop ik terug naar mijn afdeling. Ik loop de kamer binnen waar het een grote chaos is. Met wat voelt als een hoofd vol watten ruim ik alles netjes op en breng nog wat spulletjes naar de IC. Ik bedenk mij dat ik de hele avond nog niks gegeten heb. Ik eet een paar hapjes yoghurt, meer krijg ik niet door mijn keel en met behulp van mijn collega’s hoef ik de rest van de avond alleen wat simpele klusjes te doen, waar ik niet teveel bij na hoef te denken.

Mijn tip aan alle (toekomstige) verpleegkundigen: Durf te vertrouwen op je onderbuikgevoel!

(Feiten in deze column zijn aangepast om herkenning te voorkomen)

Samen met mijn collega ga ik naar haar toe om haar te verzorgen. In het bed ligt een vrouw van middelbare leeftijd. Rondom haar allerlei slangen, infuus, sondevoeding en catheter. Ze heeft haar ogen geopend, schudt een beetje met haar hoofd en hoest. De tracheostoma pruttelt. Ik ben wat ontdaan. Natuurlijk heb ik haar dossier gelezen maar om haar zo te zien liggen, dat doet wat met me. Wat gaat er door deze vrouw heen? Wat begrijpt ze? Wat wil ze? Wat heeft het leven haar nog te bieden? Hoe voelt zij zich? Allerlei vragen komen in me op. Het communiceren gaat moeizaam. We stellen haar open vragen. Eén keer knipperen met de ogen is een ja. Twee keer knipperen is een nee.

Dan schiet er een gedachte door me heen. Misschien wil ze wel douchen na al die tijd? Ik vraag het haar en ze knippert één keer. Twee maanden lang gewassen worden met doekjes. Het lijkt me dat je daar op een gegeven ogenblik ook genoeg van hebt. En douchen, een warme straal water over je hoofd en je lichaam, de aanrakingen over je huid. Je haren wassen. Wat voor sensatie dat zal geven. Mijn collega en ik gaan ervoor. Samen halen we haar met de tillift uit bed. Dan komen we erachter dat ze nog een pyjamabroek draagt. Jeetje wat stom van ons! Weer terug in bed en nog een keer de tillift in. We proberen haar in de douchestoel te zetten, maar ze glijdt steeds onderuit. Het gaat niet lukken op deze manier beseffen we nu. We balen als een stekker, maar zij waarschijnlijk nog het meest.

Ik beloof u dat we ons best gaan doen om u toch onder de douche te krijgen

‘Ik beloof u dat we ons best gaan doen om u toch onder de douche te krijgen’ zeg ik haar. Is het niet vandaag dan morgen! We hebben een brancard nodig, die in onze grote badkamer past. Waar halen we die vandaan? Nergens is er een te vinden, rondgebeld op andere afdelingen, maar helaas. Onderweg naar de operatiekamer, waar op dat moment een patiënt naartoe wordt gebracht, ziet een collega plots een brancard op de gang bij de scopiekamer. Die kunnen we gebruiken! Zo gezegd, zo gedaan. Helaas past de brancard niet door de deur van de badkamer. Dan belt de spoedeisende hulp. Daar is een brancard die gebruikt wordt voor patiënten met brandwonden. Die mogen we wel even lenen. Die dag lukt het helaas niet meer, maar we maken onze belofte waar. Ik loop naar mevrouw toe en zeg haar: ‘We hebben er één! Morgenvroeg, dan helpen wij u onder de douche.’ Zie ik haar nu glimlachen?

Hoe beleef je meer plezier in je werk? Deze vraag staat centraal tijdens de tweedaagse hackathon ‘Jouw kracht in de zorg. Hack je eigen toekomst’ op 29 en 30 november, een initiatief van de Arbeidsmarktagenda 2023 ‘Aan het werk voor ouderen’. Durf jij de uitdaging aan en hack jij straks jouw oplossing naar meer werkplezier? Samen met 100 andere zorgprofessionals bouw je aan een toekomstbestendige ouderenzorg.

Wie doen er mee?

Mensen met hart voor de zorg! Zorgprofessionals (zoals verzorgenden, verpleegkundigen, helpenden), bestuurders, leidinggevenden of stafmedewerkers, maar ook studenten in de zorgsector. Je hoeft geen ’techneut’ te zijn.

Informatie en aanmelden

De infographic is makkelijk door te sturen of uit te printen. Op deze manier zijn jouw collega’s overal in het land geïnformeerd. Daarnaast kan je het onderwerp bespreekbaar maken in je organisatie. Ben jij benieuwd in hoeverre het in jouw organisatie leeft? Ga dan met de infographic naar een team-overleg, de V(V)AR/verpleegkundige staf of OR en start de dialoog met elkaar!

 Bekijk de hele factsheet

7 september 2018 | 10:30 – 18:30

Tijdens de Fair draait alles om de zorgprofessional en komen alle aspecten van het werken in de zorg voorbij. Daarnaast wordt de Florence Nightingale publieksprijs uitgereikt aan de zorgprofessional die afgelopen jaar iets bijzonders heeft bewerkstelligd. Als bezoeker krijg je de kans om diverse workshops en masterclasses te volgen en kun je genieten van muziek, theater en de lekkerste hapjes van diverse foodtrucks.

Wij hebben een gevarieerd programma gecreëerd dat bestaat uit diverse zorglandschappen en dat is geënt op jong en oud’, aldus Gijs Nooij (organisatie Florence Nightingale Fair)

Programma

FUNCTIE

De zorg aan mensen met een verstandelijke beperking is aan verandering onderhevig. De medische zorgverlening aan deze doelgroep wordt steeds complexer. Prisma heeft daarvoor onder meer een team van Praktijkverpleegkundigen VG (PVG). De PVG heeft inhoudelijke verpleegkundige en medische kennis, maar ook kennis van verstandelijk beperkingen en de manier van communiceren met deze doelgroep. Op die manier ben je als PVG een schakel tussen de cliënt en de behandelaar.

Je verleent verpleegkundige zorg (basis PVG-taken), waarbij je een coördinerende rol hebt. Er wordt multidisciplinair samengewerkt met de arts voor verstandelijk gehandicapten (AVG), gedragswetenschappers en paramedici. Prisma biedt jou graag een opleiding aan tot PVG (deelcertificaat of volledige opleiding) en begeleidt je in deze uitdagende rol.

WAT BIEDT PRISMA JE?

Prisma biedt jou een werkomgeving waarin je echt iets kunt betekenen voor je medemens. De organisatie is vooruitstrevend en heeft een laagdrempelige cultuur, waar veel aandacht is voor jouw ontwikkeling en persoonlijke groei.

• Je werkt minimaal 20 uur per week als lerende PVG-er met basis PVG-taken.
• Je volgt de incompany opleiding van InHolland tot PVG of deelcertificaat PVG.
• Het contract is voor de duur van de 1e opleidingsperiode (deelcertificaat) dat is 1 jaar. Daarna kijken ze samen met jou naar de wensen en mogelijkheden om door te stromen naar de functie van PVG middels het volgen van de 2e opleidingsperiode.
• De functie is ingedeeld in FWG 45 CAO Gehandicaptenzorg. Daarnaast heb je recht op vakantiegeld (8%) en eindejaarsuitkering.

JOUW PROFIEL

Je kunt goed reflecteren en je kunt omgaan met weerstand. Je laat je prikkelen om verder te kijken en bent ook bereid om kritisch naar jezelf te kijken. Je bent vindingrijk, geduldig en volhardend. Je hebt humor die je inzet bij het begeleiden en coachen van de mensen en je wordt blij van het werk in een dynamische omgeving waarbij geen dag hetzelfde is. Je bent je te allen tijde bewust van je eigen gemoedstoestand en de uitwerking hiervan. Je staat naast de mens en neemt regie als dat nodig is.

Wat moet je al kunnen?

• Je hebt een BIG registratie als verpleegkundige.
• HBO werk- en denkniveau.
• Met een diploma op niveau 4, kun je ook deelnemen aan de opleiding nadat je een toelatingsassessment (HBO toets 21 +) hebt gedaan.
• Je hebt minimaal 2 jaar werkervaring met mensen met een verstandelijke beperking.
• Je bent zelfstandig en je weet wie je bent!
• Je bent enthousiast en communicatief sterk.
• Je kunt regie nemen en je kunt regie uit handen geven en weet daarin samenwerkingspartners te vinden.
• Je kunt goed op jezelf reflecteren en bent ook open en respectvol daarin naar anderen.
• Je kunt omgaan met conflicten en weerstanden en je hebt de moed om hierin keuzes te maken.
• Je werkt 20 -28 uur vanuit Raamsdonksveer en of Biezenmortel.

MEER WETEN

Heb je vragen? Dan kun je deze stellen aan Annalies van Hest, teamleider nachtzorg. E-mail: avanhest@prismanet.nl of via 06-29558514. Het overleggen van een Verklaring Omtrent het Gedrag (VOG) en het maken van een EQ-i test maakt voor onderdeel uit van de wervings- en selectieprocedure.

Informatie en solliciteren

Tijdens de Fair draait alles om de zorgprofessional en komen alle aspecten van het werken in de zorg voorbij. Daarnaast wordt de Florence Nightingale publieksprijs uitgereikt aan de zorgprofessional die afgelopen jaar iets bijzonders heeft bewerkstelligd. Als bezoeker krijg je de kans om diverse workshops en masterclasses te volgen en kun je genieten van muziek, theater en de lekkerste hapjes van diverse foodtrucks.

Het evenement wordt afgetrapt door niemand minder dan Tom van ’t Hek en verpleegkundige en schrijver Tommie Niessen.

De Florence Nightingale Fair biedt bezoekers de kans om op een veelzijdige manier kennis te maken met diverse facetten van zorg. Zowel middels het bijwonen van workshops en masterclasses als door het bezoeken van de 360-graden beursvloer.

Wij hebben een gevarieerd programma gecreëerd dat bestaat uit diverse zorglandschappen en dat is geënt op jong en oud’, aldus Gijs Nooij (organisatie Florence Nightingale Fair)

Programma

Het programma bestaat uit diverse onderdelen. Zo kunnen deelnemers aan de Fair kiezen uit diverse landschappen, waaronder Dementiezorg, Verpleeghuiszorg, Thuiszorg, E-Health, Carrière en Wijkverpleging. In de diverse landschappen delen meerdere sprekers met verschillende achtergronden hun kennis en ervaringen in de vorm van trainingen en workshops. Er is een mobile skills lab aanwezig waar praktijkhandelingen kunnen worden opgefrist en op het hoofdpodium staan gewaardeerde topsprekers als Frans Hoogeveen en Gerben Bergsma, maar ook influencer Tommie Niessen. Ook is er een beursvloer waar beleving centraal staat. Zo is er een expo waar men een blik in de toekomst kan werpen.
De dag wordt afgesloten met de uitreiking van de Florence Nightingale publieksprijs. Deze wordt uitgereikt aan een zorgprofessional die volgens zijn of haar directe collega’s een bijzondere prestatie heeft geleverd.

Informatie en tickets

Nu komt ze voor het aanleggen van een darmstoma, een biopsie van de lever en het plaatsen van een dubbel-J-katheter omdat ze darmkanker heeft met uitzaaiingen in haar lever en doorgroei in de blaas. Ze is open en goedlachs en van mijn leeftijd. Misschien treft het me daardoor des te harder.

Ik heb de zorg voor haar na de operatie. Ze praat graag. Over haar man. Over haar knullen die geen praters zijn en hun emoties niet goed kwijt kunnen. Haar vader die ze erg mist. Haar werk als apothekersassistente. Haar vrienden die komen koken, de tuin doen, in het huishouden helpen. Dan begint ze over het tv-programma van Ivo Niehe dat ze twee weken daarvoor heeft gezien. Daarin was professor Bob Pinedo te gast, een emeritus hoogleraar oncoloog die nu op Curaçao woont en eens in de zes weken poli in Nederland heeft. Zijn opmerking dat een standaard ziekte of behandeling niet bestaat en dat elke kanker bij ieder mens een eigen recept nodig heeft, dat heeft haar getriggerd. Ze heeft hem geschreven en kan over een maand op zijn poli komen. Ze is hoopvol, zo hoopvol op een kans, een houvast.

Als ze naar huis mag, geef ik haar mijn privé-mail om contact te houden. Voor het eerst in mijn carrière! We zijn dan al lang overgegaan van u naar jij. Thuis bekijk ik het tv-programma en google de professor. Ik begrijp meteen waarom zijn zienswijze haar zo aanspreekt. Enkele uitspraken van hem: ‘Elke patiënt is een parel’, ‘Richtlijnen zijn een noodzakelijk kwaad, je hebt ze nodig om onderzoeken op te baseren, maar je moet er ook van durven afwijken’ en ‘Je moet out-of-the-box denken’.

Het mailcontact blijft. Dokter Pinedo heeft haar voor behandeling verwezen naar een goede oncoloog in het UMCN. Hij kijkt mee op de achtergrond. Ze schrijft dat ze geopereerd gaat worden. Helaas wordt het niet de operatie waarop ze zo intens gehoopt had. De tumor heeft zich uitgebreid in haar buik en is niet helemaal te verwijderen. Hoe hoop dan omslaat in vrees: ik lees het tussen de regels door. Maar moedig en vasthoudend gaat ze door.

Twee maanden terug valt mijn oog op een rouwadvertentie. Die naam, het is haar man. Op mijn mails krijg ik geen antwoord terug. Dan op een ochtend twee maanden later weer een rouwadvertentie. Deze keer van haarzelf. Zo’n sterke, jonge, energieke, positieve vrouw, zo vechtend voor, zo hoopvol. Ze heeft de strijd tegen kanker verloren. Haar kinderen zijn in een paar maanden tijd hun vader en moeder kwijt en dat op die leeftijd. Het grijpt me aan.

Elke patiënt is een parel, maar deze vrouw was voor mij een extra bijzondere. Chapeau! – Margot van Ark

OVER DE FUNCTIE

Functie start per 1 oktober 2018 (de opleiding in april 2019) op de afdeling SEH voor de duur van de opleiding. Het theoretische deel wordt gegeven aan het Albeda College in Rotterdam en duurt 16 maanden. Het praktische deel vindt aan de hand van een portfolio plaats op de afdeling SEH van ons ziekenhuis. De opleiding is gebaseerd op de richtlijnen van het College Zorg Opleidingen.

WAT NEEM JE MEE?

Een leerling SEH-verpleegkundige bij Rivas Zorggroep:

• is in het bezit van een diploma mbo- of hbo-verpleegkunde, aangevuld met twee jaar werkervaring in een ziekenhuis.
• is stressbestendig en bereid tot detachering gedurende een gedeelte van de opleiding.

WAT MAG JE VERWACHTEN?

• Een goed salaris volgens de CAO Ziekenhuizen. Inschaling is afhankelijk van je behaalde diploma en werkervaring.
• Een uitstekend pakket algemene en secundaire arbeidsvoorwaarden; je bouwt automatisch pensioen op bij pensioenfonds Zorg en Welzijn. Ook is het mogelijk je via Rivas Zorggroep collectief te verzekeren voor ziektekosten.
• De mogelijkheid zelf je aanvullende arbeidsvoorwaarden te kiezen (MKA regeling Zorg). Onder bepaalde voorwaarden kun je een gedeelte van je brutosalaris, vakantie-uren, vakantiegeld of eindejaarsuitkering gebruiken om bijvoorbeeld voordelig een fiets, laptop of telefoon te kopen.

SOLLICITEREN

Solliciteren kan tot 24 augustus. De sollicitatiegesprekken vinden plaats op vrijdag 31 augustus 2018. Houd rekening met deze datum in je agenda, wanneer je solliciteert op functie.

Informatie en solliciteren

Verpleegkundigen kunnen alles kapot krijgen, de verkeerde knoppen indrukken, stekkers verkeerd aansluiten en soms zelfs breken. Ook al is het resultaat misschien in beide situaties een kapot product, de intentie achter het gebruik is wel degelijk anders.

‘If it can be broken, it will be’

Wat is nurseproof? In een boek van Higgs (2014) staat: ‘Nothing is nurse-proof, and if it can be broken, it will be.’ Een uitleg staat in het boek Integrale Productontwikkeling (Buijs, 2005): ‘Medisch personeel gaat over het algemeen slordig om met apparatuur, want de patiënt komt op de eerste plaats.’ Sommige ontwerpers – ik inclusief – vergeten dat de focus van de verpleegkundige niet op hun product ligt, maar op de patiënt die eraan vastzit.

Dus ontwerper, ik heb het over jou, terwijl jij kijkt naar die mooie 3D-tekening op het scherm en geniet van de geometrische vormen van je ontwerp. Word je enthousiast van je ronde 4-pins stekkerontwerp die de machine ingaat? Word je opgewonden van de perfecte verhoudingen van de pijl in reliëf op de stekker, die naar die stip op de machine wijst, zodat het voor iedereen duidelijk is hoe deze aangesloten moet worden?

Mag ik je vertellen waarom dit niet handig is?
Omdat ’s avonds en ‘s nachts, als het technische personeel naar huis is, de batterij begint te protesteren via een melding op het scherm. Dan moet de dienstdoende verpleegkundige zich afvragen waarom dat medische product niet wordt opgeladen, ook al is het aangesloten op het lichtnet. Ze controleert het snoer van stopcontact tot apparaat, terwijl haar patiënt in bed toekijkt en zich afvraagt wat het probleem is met het apparaat dat aan hem gekoppeld is. En na duwen en trekken aan snoeren, terwijl de patiënt geïrriteerd raakt vanwege het late tijdstip, komt ze erachter dat de prachtig vormgegeven pijl op stekker en de punt op het apparaat niet op één lijn liggen. Blijkbaar heeft iemand ongezien de stekker kunnen inpluggen, 90 graden gedraaid. Gewoon omdat dat kan.

En ontwerper, je hebt hierop geanticipeerd in de user interface. De juiste aansluiting geeft een icoontje dat het product is aangesloten op het lichtnet. Dat zag de verpleegkundige ook. Pas toen ze dit wist, was te herleiden dat bij afwezigheid van dit icoon, het product níet aangesloten is. Tot het batterij-icoontje leeg raakt of er een melding komt. Een oplossing moet niet gevonden worden in RTFM*, maar in het ontwerpen voor en mét verpleegkundigen. Misschien vinden verpleegkundigen je producten pas echt mooi, als je ze er nooit over hoort. Dan hoeven ze namelijk geen aandacht te besteden aan het product, maar kan de aandacht naar de patiënt.

*RTFM = Read The Fucking Manual

Buijs, J. A., & Valkenburg, A.C. (2005). Integrale productontwikkeling. Boom Koninklijke Uitgevers.

Higgs, J. (2014). Gezondheid Praktijkrelaties. In Health Practice Relationships (pp. 3-8). SensePublishers.

Imming, H. (2014, 3 3). De i-Valve, nurseproof luchtflowmeter beveiliging. Teruggehaald van MT Integraal: http://www.mtintegraal.nl/artikelen/178/de-i-valve-nurseproof-luchtflowmeter-beveiliging

Studeren voor je rekentoets of of even snel opzoeken hoe het ook alweer zat, is een eitje met de uitleg van Dirk. Bekijk bijvoorbeeld zijn rekenuitleg voor oplossen en injecteren:

Wil je meer rekenuitleg?

BEKIJK MEER VIDEO’S

Uitgangspunt van deze uitgave is het streven naar goede kwaliteit, het leveren van zorg waar zorgvragers echt wat aan hebben. Het draait dus allereerst om kwaliteit, het financiële verhaal komt daarna. Dat is – in elk geval in de directe patiëntenzorg – de juiste volgorde.

In Waardevolle zorg worden vooral concrete voorbeelden besproken van het werken aan meer kwaliteit waarbij de kosten zich gunstig ontwikkelen. Omdat dit boek hoofdzakelijk gericht is op verpleegkundigen (in opleiding), hebben de voorbeelden vooral te maken met situaties waarbij verpleegkundigen betrokken zijn en mogelijk invloed kunnen hebben op kwaliteit en doelmatigheid van de zorg. Immers, zij zijn bij uitstek degenen die nauw contact hebben met zorgvragers en andere professionals. Verpleegkundigen zijn de oren en de ogen in het gehele zorgtraject, en hun stem mag vaker gehoord worden.

De voorbeelden in dit boek gaan onder meer over het functioneren van zelfsturende teams, het achterwege laten van overbodige handelingen (rituelen), betere samenwerking, slim gebruik van technologie, de bekostiging van instellingen, praktijkvariatie. Daarbij worden veelgebruikte modellen als Value Based Health Care en Triple Aim behandeld – als kaders waarin kwaliteit en kosten met elkaar in verband worden gebracht.

Waardevolle zorg is geschreven door Henny van Lienden en Hiske Calsbeek, die beiden jarenlange ervaring hebben met lesgeven aan verpleegkundigen vanuit verschillende disciplines.

Dit boek kopen